📌 Elsevier • SoftwareX • SCI-Expanded • Open Access
* `1-s2.0-S0303243419300510-main.pdf`
* `fulltext_stamped(1).pdf`
* `download.pdf`
* `document-384920.pdf`
Birkaç gün önce heyecanla indirdiğiniz o çok önemli makaleyi aramak istediğinizde ne yaparsınız? Tek tek 40 tane PDF dosyasını açıp ilk sayfalarına bakarsınız değil mi? “Hangisiydi o heyelan makalesi? Yazarın adı neydi?” diye söylenirken en az yarım saatiniz buhar olup uçar. İşte **LitOrganizer**, tam olarak bu günlük çaresizliğimize ve araştırmacı dikkat dağınıklığımıza son vermek için masaya koyduğumuz bir çözümdü.
Sistematik Literatür Taramasının (SLR) Görünmeyen Yükü
Özellikle PRISMA gibi katı protokollere dayalı Sistematik Literatür Taramalarında yüzlerce, bazen binlerce makaleyi arşivlemek zorundasınızdır. Her bir makaleyi indirip:
1. Dosyayı aç,
2. Yazarın soyadına bak,
3. Yayın yılını bul,
4. Makalenin başlığını kopyala,
5. Dosyayı yeniden adlandır: `Yazar_Yıl_Başlık.pdf`…
Bunu 300 makale için yaptığınızı düşünün. İnsan zihni bu tür mekanik, tekrarlayan işleri sevmez. 20. makaleden sonra dikkatiniz dağılır, hatalı yazmaya başlarsınız, yılı yanlış girersiniz ve en önemlisi enerjinizi makaleyi okumaya değil, dosya isimlendirmeye harcamış olursunuz.
Alperen Şahin ve Taşkın Dirsehan hocalarımla bu sorunu tartışırken çıkış noktamız çok basitti: **”Bir bilgisayarın saniyeler içinde yapabileceği bir işi neden bir insan saatlerce yapsın?”**
LitOrganizer v1.0 genel iş akışı ve dosya işleme diyagramı.
LitOrganizer Perde Arkasında Neler Çeviriyor?
LitOrganizer’ı tasarlarken hedefimiz, kullanıcının hiçbir teknik bilgiye ihtiyaç duymadan, sadece klasörü seçip “Başlat” düğmesine basacağı kadar pürüzsüz bir deneyim sunmaktı.
Sistem arka planda şu zarif mekanizmayı işletir:
* **Gömülü Metadata ve Metin Taraması:** PDF dosyasının ham ikili (binary) yapısını ve ilk sayfasını açar. Belgenin içine gömülmüş XMP metadata etiketlerini arar.
* **DOI Tespiti ve Crossref Doğrulaması:** Makalenin dijital parmak izi olan DOI kodunu yakaladığı anda, arka planda Crossref’in küresel bilimsel veri tabanına hafif bir sorgu gönderir. Böylece yazarın makalede yanlış yazılmış olabilecek adını değil, yayıncının resmi tescil ettiği en temiz künyeyi çeker.
* **Standart İsimlendirme:** Dosyayı saniyeler içinde `[İlk Yazar]_[Yıl]_[Makale Başlığı].pdf` şeklinde pırıl pırıl bir isme kavuşturur.
* **Sentez Tablosu (Excel/CSV):** İsimlendirmekle de yetinmez; incelenen tüm makalelerin başlıklarını, yazarlarını, özetlerini ve yayın yıllarını içeren derli toplu bir özet tablo oluşturur. Böylece literatür taramanızın ilk taslak matrisi kendiliğinden hazırlanmış olur.
Kodlama Bilmeyen Akademisyenin Dostu
Biz bu aracı sadece Python bilen yazılımcı akademisyenler için değil; sosyal bilimlerden tıbba, eğitim bilimlerinden mühendisliğe kadar literatürle boğuşan her araştırmacı için tasarladık. Bu yüzden Tkinter tabanlı sade, anlaşılır bir masaüstü grafiksel kullanıcı arayüzü (GUI) inşa ettik.
LitOrganizer v1.0, SoftwareX’te yayımlandıktan sonra hem Türkiye’den hem de dünyanın dört bir yanından genç araştırmacılardan harika e-postalar aldık. “Tezimin ilk ayında bana günler kazandırdınız” diyen bir yüksek lisans öğrencisinin mesajı, bizim için bütün akademik metriklerden daha kıymetliydi. Tabii ki hikaye burada bitmedi; çünkü bazı PDF’ler vardı ki içlerinde ne bir DOI ne de gömülü bir metadata taşıyordu… Ve o sorun bizi bir sonraki büyük durağımıza, yapay zekalı v2.0 sürümüne götürecekti.
LitOrganizer kullanıcı dostu grafiksel arayüzü (GUI).
📖 Akademik Künye ve Atıf (APA 7)
Şahin, A., Kara, B. C., & Dirsehan, T. (2025). LitOrganizer: Automating the process of data extraction and organization for scientific literature reviews. SoftwareX, 30, 102198. https://doi.org/10.1016/j.softx.2025.102198